(Il-kontenut tal-Kotba Diġitali żviluppat għall-Qari Għal Qalbi/Malti llivellat, li qiegħed miżmum fuq din il-pjattaforma u l-kodiċi HTML5 tiegħu, għandu jibqa’ l-proprjetà intellettwali tal-Ministeru għall-Edukazzjoni, l-Isport, iż-Żgħażagħ, ir-Riċerka u l-Innovazzjoni, u għalhekk ma jistax isir użu kummerċjali u/jew profitt minnu).

Skwadra Sigrieta 2: Pittura misruqa mill-villa tat-Tabib Massimo Corelli

$null$

Wara s-suċċess tal-każ tar-remissa abbandunata, John, Frans u Doris għamlu kuraġġ ta’ sur, u ħeġġew lin-nannu Toni biex jistaqsi lis-Surġent Fred jekk hu (in-nannu) setax ikun ta’ għajnuna f’aktar investigazzjonijiet.

‘Żommu f’moħħkom li dan mhux biss raħal żgħir, imma n-nies tiegħu qatt ma taw fastidju lill-Pulizija,’ qal in-nannu, waqt li kien qed jaqra rapport dwar il-każ tar-remissa li kien irrappurtat f’wieħed mill-ġurnali.

‘Dan ifisser li din kienet avventura ta’ darba?’ staqsa John.

‘Forsi ’l quddiem għad tagħmel parti mill-Korp tal-Pulizija u jkollok tħabbat wiċċek ma’ każijiet ta’ din ix-xorta kuljum,’ wieġeb in-nannu. Toni kompla qal li dakinhar kien se jkellimhom fuq proġett ġdid, imma qabel kellu bżonn ifittex xi ħaġa mill-garaxx.

Anzjużi li jkunu jafu x’kien dan il-proġett, it-tfal marru miegħu fil-garaxx, fejn in-nannu qal li qed ifittex reġistri li fuqhom kienu mwaħħla biċċiet minn gazzetti antiki. Dawn kienu sfaru għax kien għadda ħafna żmien minn fuqhom. Fihom kien hemm rapporti dwar każijiet serji fejn il-Pulizija, b’mod partikolari d-Dipartiment tal-Investigazzjonijiet Kriminali, kien tqabbad jinvestiga. In-nannu Toni kien dam madwar ħamsa u għoxrin sena f’dak id-dipartiment.

‘Dawn ir-reġistri ntellgħuhom fuq biex xi mument noqogħdu narawhom, u nixtieq li intom tagħmlu xi ħaġa simili u tibdew bil-każ tar-remissa,’ qal in-nannu.

Paġna 1

‘Tajba l-idea,’ qalet Doris, li ppreżentat ruħha biex tibda twaħħal il-biċċiet tal-gazzetti li sa dakinhar kienu rrappurtaw il-każ tar-remissa.

Sadattant in-nannu beda jispjega li l-każ tar-remissa kien fadallu x-xhur, u forsi s-snin, sakemm tinqata’ s-sentenza aħħarija tal-Qorti. In-nannu wegħedhom ukoll li kellu l-ħsieb li joħodhom sal-Qorti biex jurihom fejn isiru l-proċessi.

‘Ħa nagħmel l-istess twissija li għamilt fil-bidu. Ara ma nkunx naf li dawn l-affarijiet b’xi mod ikunu ta’ xkiel għall-istudju, ftehemna?’ qal in-nannu b’ton ta’ surġent maġġur, il-grad li kellu qabel spiċċa mill-Korp.

Wara ftit ħin iħarsu lejn xulxin, it-tfal serrħu ras in-nannu li dan ix-xogħol kien se jsir biss nhar ta’ Sibt, kif kienu diġà wegħduh. Imbagħad Doris qalet lil ħuha li d-dar kellhom xi scrap books li kienu ideali għal dak li ried jagħmel in-nannu. Dwar il-gazzetti ma kienx hemm problema għax missier John kien jaħdem f’post fejn il-gazzetti kollha ta’ Malta kienu jinxtraw ta’ kuljum; għalhekk Toni talab lil missier John biex jibda jġiblu l-gazzetti wara li kulħadd ikun lesta minnhom.

Imbagħad, xahrejn wara l-każ tar-remissa, in-nannu Toni rċieva telefonata d-dar fejn is-Surġent Fred qallu li kien ġie trasferit għad-Dipartiment tal-Investigazzjonijiet Kriminali.

Paġna 2

$null$

‘Minn meta se tibda?’ staqsa Toni.

‘Jumejn oħra,’ wieġeb is-Surġent Fred, kommoss u ma jiflaħx jitkellem.

‘Nawguralek il-ħidma t-tajba u fejn nista’ nkun ta’ għajnuna, kellimni,’ qal Toni, ferħan bit-trasferiment tas-Surġent Fred.

Dakinhar in-nannu kiser il-ftehim li kien rabat lit-tfal bih, u l-ewwel ma ta l-aħbar kien lil John hekk kif ġie mill-iskola.

‘Grazzi tal-aħbar, imma kont nistenna li din l-aħbar nismagħha nhar is-Sibt, mhux hekk wissejtna?’ qal John b’vuċi sarkastika.

‘Għandek raġun, imma b’daqshekk mhux se ntellfek mill-istudju u mhux se nkellmek aktar qabel it-tmienja,’ qal in-nannu.

Paġna 3

Il-proġett tal-biċċiet tal-gazzetti dwar il-każ tar-remissa beda u sar għas-sodisfazzjon tan-nannu. Doris għamlitu b’mod aħjar milli kien sar ħafna snin qabel min-nannu Toni.

Sadattant, waqt li t-tfal kienu saru midħla tar-rapporti fil-ġurnali dwar każijiet kriminali, kien hemm każ li beda jinteressahom ħafna. Il-każ kien dwar serq ta’ pittura antika, li kienet tiswa ħafna flus u li nsterqet mill-villa tat-Tabib Taljan Mario Corelli. Wara li ma baqax jipprattika l-professjoni, it-tabib kien ġie Malta flimkien ma’ martu u xtara villa f’Ħal Balzan. F’madwar sena u nofs it-tabib u martu kienu saru jitkellmu tajjeb bil-Malti.

Skont ma kien irrappurtat, il-pittura kienet tal-pittur famuż Franċiż Antoine de Favray. Il-pittura, b’daqs ta’ disgħin ċentimetru b’metru u nofs, kienet għaddiet għand il-familja Corelli fl-1800, jiġifieri sentejn wara l-mewt ta’ dan il-pittur famuż li kien miet f’Malta. It-Tabib Corelli kien wiritha mingħand missieru u għalih kienet teżor.

F’intervista li ta għal waħda mill-gazzetti, it-Tabib Corelli qal li kien lest jagħti rigal lil dik il-persuna li twassal biex tinstab il-pittura.

Paġna 4

John, Frans u Doris qraw ir-rapporti kollha li kien hemm fil-ġurnali dwar il-każ. Imbagħad, meta aktar tard ingħaqad magħhom in-nannu, John qallu, ‘Jekk insolvu dan il-każ indaħħlu kemxa tajba li biha tkun tista’ tieħu din il-biċċa għalqa ta’ ħdejna.’

‘Jaqaw kibritilkom raskom?’ qal in-nannu, filwaqt li ħa l-gazzetta minn quddiem John.

‘Niċċajtaw naqra, kif soltu tgħidilna int,’ qalet Doris, waqt li kienet tqasqas xi biċċiet tal-gazzetti.

Il-pittura misruqa kienet ritratt ta’ wieħed mill-Gran Mastri tal-Ordni ta’ San Ġwann u kienet imwaħħla fi frejm f’kamra kbira li kien hemm fil-villa. F’din il-villa, flimkien mat-tabib u martu, kienet tgħix mara Taljana li kienet taħdem bħala koka. Fil-post kien hemm taħdem ukoll Anna, mara Maltija li kienet taħdem bħala seftura mit-Tnejn sal-Ġimgħa, bejn is-7:00am u l-4:00pm. Ma’ dawn kien hemm il-ġardinar li kien jaħdem biss jumejn jew tlett ijiem fil-villa, imma dan kien jasal biss sal-kċina, jew fuq il-bejt fejn it-tabib kellu serra bil-pjanti tal-kaktus.

Paġna 5

Skont ma kien irrappurtat, il-pittura nsterqet tard billejl waqt li t-tabib kellu għandu xi nies għall-ikel. Issemma wkoll li waħda mit-twieqi tas-sala fejn kien hemm il-pittura kienet instabet miftuħa.

Il-Pulizija kienet issuspettat fis-seftura, il-persuna li tat l-avviż li l-kwadru tal-pittura kien vojt meta l-għada kienet daħlet fl-imsemmija kamra. Wara ħafna mistoqsijiet, il-Pulizija għamlet tfittxija fid-dar tas-seftura imma ma nstab xejn. Il-mara, li kienet ilha taħdem tliet snin mat-Tabib Corelli, kienet ħaditha bi kbira ħafna li ssuspettaw fiha. Inzerta li dakinhar li nsterqet il-pittura, is-seftura kienet naddfet ir-ram li kien hemm quddiem fuklar. Wara t-tfittxija, Anna kienet tat avviż li ma kinitx se tkompli taħdem fil-villa. Imma t-tabib kien ikkonvinċieha li hu u martu qatt ma kellhom suspett fiha u xtaqu li ma titlaqhomx. Għalhekk is-seftura biddlet fehmitha u baqgħet taħdem hemm.

Paġna 6

Wara diversi talbiet, in-nannu wiegħed lit-tfal li kien se joħodhom fejn il-villa, imma wissiehom biex ma jgħidu xejn lin-nanna jew lil xi ħadd ieħor. Sadattant in-nannu kien tkellem mas-Surġent Fred, li, għalkemm ma kienx imdaħħal f’dan il-każ, tah aktar informazzjoni dwaru. Sar għalhekk magħruf li, flimkien ma’ dawk li ssemmew, fil-villa kien iqatta’ xi jiem in-neputi tal-koppja Corelli, Mario, li kien jgħix f’Napli imma kellu appartament f’San Pawl il-Baħar. Dakinhar li nsterqet il-pittura, Mario kien kważi l-ħin kollu fil-kamra fejn kien hemm il-mistiedna. Madankollu kien hemm xi ħin qasir meta ħareġ mill-kamra. Barra minn dan, Mario ħareġ mill-villa mal-mistednin u ma kellu xejn f’idejh li seta’ jqajjem suspett. In-nannu żamm il-wegħda li għamel, u f’għodwa tas-Sibt ħa n-neputijiet ħdejn il-villa li minnha nsterqet il-pittura.

Dakinhar il-ġardinar inzerta xogħol u n-nannu beda jitkellem miegħu dwar xi arbuxelli li kien hemm fil-ġnien ta’ quddiem il-villa. Toni kien dilettant tal-pjanti u qatt ma kien ra arbuxelli ta’ dik ix-xorta.

‘Dawn ġabhom it-tabib mill-Italja, għalhekk ma rajtx bħalhom,’ qal il-ġardinar.

Paġna 7

‘Naħseb li bħalissa t-tabib m’għandux moħħ il-pjanti,’ qal Toni, biex jipprova jsir jaf aktar dwar il-każ.

‘Hekk hu, ħabib… Ħadha bi kbira wisq,’ wieġeb il-ġardinar.

‘Naf x’jiġifieri, għax iltqajt ma’ ħafna nies imġarrba kaġun tas-serq,’ qal Toni, biex jagħti ħjiel li kien fis-servizz.

Imbagħad meta l-ġardinar kien sar jaf li Toni kien eks membru tal-Korp, kompla jsemmi aktar dwar is-serqa mill-villa. Sadattant John, Frans u Doris resqu aktar ħdejn in-nannu biex jisimgħu x’kien qed jingħad.

‘Bejnietna, it-tabib qed jissuspetta fin-neputi, imma dakinhar li nsterqet il-pittura, Mario kien liebes qalziet u qmis u ma setax ħbieha xi mkien u ħareġ biha,’ qal il-ġardinar. Ingħad ukoll li Mario kien in-neputi tas-Sinjura u mhux tat-tabib, għax is-Sinjura kienet armla meta żżewġet lit-tabib. Il-ġardinar kompla qal li flimkien max-xogħol tal-ġnien kien jieħu ħsieb il-kaktus li hemm fuq il-bejt, imma kien jitla’ fuq permezz ta’ garigor, u għalhekk ma kellux għalfejn jidħol ġewwa.

‘Jiena wkoll dilettant tal-kaktus, imma tar-ritratti tagħhom,’ qal John, jipprova jsib mezz biex il-ġardinar itellgħu fuq il-bejt.

Paġna 8

In-nannu Toni ma damx ma nduna li John kellu raġuni għaliex xtaq jitla’ fuq il-bejt. In-nannu kien jaf tajjeb li t-tifel ma kellux interess fil-kaktus, u għalhekk ħallieh jasal għal dak li xtaq. John beda jsemmi li kellu diversi ritratti tal-kaktus, imma dejjem xtaq li r-ritratti jeħodhom hu. Għalhekk staqsa lill-ġardinar kienx possibbli li jakkwista permess mingħand it-tabib biex xi darba jiġbed xi ritratti ta’ kaktus rari.

‘Bħalissa ma nafx kemm it-tabib għandu moħħ, imma jekk insib okkażjoni, ngħidlu bix-xewqa tiegħek,’ qal il-ġardinar, filwaqt li kompla jsemmi li anke Mario kien wera interess fil-kaktus; infatti kien nissillu xi ftit. Hawn il-ġardinar semma li kollox sar bil-permess tat-tabib, għax mill-pjanti rari ma kien jagħti lil ħadd. Dakinhar sar ukoll ftehim li, permezz ta’ ittra, John jagħmel talba lit-tabib.

Wara li Toni u t-tfal telqu minn ħdejn il-ġardinar, komplew jimxu fid-direzzjoni fejn in-nannu kien ħalla l-karozza, u fit-triq lura lejn id-dar in-nannu beda jagħmel ħafna mistoqsijiet.

‘Int taħseb li t-tabib se jħallik titla’ fuq il-bejt?’ staqsa n-nannu.

‘X’hemm ħażin li wieħed jipprova? Mela nsejt li bir-rigal li se nakkwistaw tista’ tixtri dik l-għalqa ta’ ħdejk?’ qal John, biex jipprova jiġbed saqajn in-nannu.

Paġna 9

Mingħajr ma qal xejn lin-nannu, John kiteb ittra bil-Malti u l-għada taha lil Father Simon, qassis żagħżugħ tal-parroċċa ta’ Ħal Dratta, biex jiktibhielu bit-Taljan. L-ittra kienet talba biex John jieħu xi ritratti tal-kaktus li t-tabib kellu fuq il-bejt. Sadattant it-tifel beda jfittex fl-internet biex isir jaf xi ħaġa dwar il-kaktus, għax ma kien jaf xejn dwar is-suġġett. Aktar minn hekk, it-tifel talab liż-żewġ kuġini biex jgħinuh f’din il-materja. Kontra dak mistenni, it-Tabib Corelli ma sabx oġġezzjoni biex jittieħdu r-ritratti, imma fit-tweġiba tiegħu qal lil John biex imur f’ġurnata li fiha jkun hemm il-ġardinar.

Għall-ewwel in-nannu ma kienx kuntent bl-inizjattiva ta’ John, imma wara li t-tifel skuża ruħu u ammetta li kien għamel xi ħaġa minn wara dahar in-nannu, dan tal-aħħar aċċetta li jwasslu sal-villa. Għal dan l-appuntament John ħa l-kamera tar-ritratti ta’ missieru biex jimpressjona lill-ġardinar. Imbagħad, wara li ħa diversi ritratti tal-pjanti, ħa ritratti ta’ kull parti tal-bejt kbir li kellha l-villa.

Paġna 10

Sadattant, f’diskursata fit-tul mal-ġardinar, John sar jaf aktar dwar il-pjanti li Mario lesta biex jieħu miegħu f'Napli. It-tħawwil sar mill-ġardinar, imma l-qsari pprovdiehom l-istess Mario. Kien ta’ xejn li l-ġardinar insista li kull pjanta kellha titħawwel f’qasrija għaliha, għax Mario riedhom fi qsari tawwalin.

Dakinhar waranofsinhar John beda jifli r-ritratti li kien ħa tal-bejt u injora għalkollox ir-ritratti l-oħra. Imbagħad, meta n-nannu ngħaqad mat-tfal, John talbu jakkwista r-ritratti tal-post mnejn insterqet il-pittura.

‘Dawn ir-ritratti mnejn tridni nġibhom, imbierek?’ qal in-nannu.

‘Kellem lis-Surġent Fred, forsi jaqdik,’ wieġeb John. Imma fil-jiem ta’ wara, dak li ried John seta’ jarah kulħadd, għax it-tabib kien stieden il-ġurnalisti biex jaraw il-kwadru vojt mnejn inqatgħet u nsterqet il-pittura. Flimkien ma’ filmati fuq it-televiżjoni fil-ħin tal-aħbarijiet, ġew ippubblikati diversi ritratti fil-ġurnali fejn deher il-fuklar, li diġà ssemma.

Paġna 11

In-nannu Toni kien reġa’ kellem lis-Surġent Fred dwar il-każ u dan tal-aħħar stqarr li l-Pulizija interrogat ukoll lil Mario u dan saħansitra offra li ssir tfittxija fl-appartament tiegħu anke jekk ma jġibux mandat. Sar magħruf ukoll li fi stqarrija oħra s-seftura qalet li Mario sikwit kien imur ħdejha meta kienet tnaddaf ir-ram ta’ quddiem il-fuklar. Hija semmiet li darba rat lil Mario jżomm f’idu biċċa pajp tad-drain. Mitluba tgħid kemm kien id-daqs ta’ dan il-pajp, Anna qalet li kien ta’ madwar metru tul u li Mario kien geżwer il-pajp f’borża sewda meta raha dieħla fil-kamra.

Dan it-tagħrif kollu kien analizzat għal aktar minn darba min-nannu Toni u t-tfal, u hawn John mar quddiem il-moniter biex jerġa’ jara r-ritratti tal-bejt tal-villa. Miegħu ngħaqad in-nannu li talab lil John biex jerġa’ jara ritratt fejn kien hemm iċ-ċumnija.

‘Fuklar, ċumnija, pajp,’ lissen in-nannu minn taħt l-ilsien.

‘Hekk hu, għandna l-istess ħsieb… minn hemm ittellgħet il-pittura,’ qal John, filwaqt li semma wkoll il-kelma ‘qsari’.

Paġna 12

‘Jeħtieġ li nkellmu lis-seftura,’ kompla qal John lil nannuh.

‘Dik ma taħdimx nhar ta’ Sibt, u l-patt ta’ bejnietna ma jridx jinkiser,’ wieġeb in-nannu.

‘Immorru d-dar tagħha bħal-lum tmint ijiem,’ qal John.

‘Se jkolli mmur waħdi għax ma rridx inħalli daqshekk żmien,’ qal in-nannu, ħosbien li Mario seta’ jħalli Malta qabel iż-żmien previst.

Toni ħalla sat-Tnejn biex mar kellem lis-seftura, u wara xi ħin jipprova jipperswadiha li ma kienx imqabbad mill-Pulizija, Anna semmiet affarijiet li ma kinitx qalet fiż-żewġ stqarrijiet lill-Pulizija. Hija reġgħet qalet li għaxart ijiem qabel is-serqa kienet rat lil Mario jitbaxxa ħdejn il-fuklar li minnu ħareġ il-biċċa pajp li semmiet qabel. Madankollu s-seftura semmiet ukoll li dakinhar li saret is-serqa Mario deher ħiereġ mill-villa u ma kellu xejn f’idejh. Dan stqarritu wkoll il-koka.

Lura lejn id-dar Toni kompla jaħseb kif setgħet ħarġet il-pittura mill-villa, sakemm ma kinitx għadha moħbija hemmhekk. Imbagħad, ħamest ijiem wara, kien John li, wara diskussjoni fit-tul ma’ Frans u Doris, ħareġ b’teorija ta’ kif inħarġet il-pittura.

Paġna 13

‘Poġġi bilqiegħda hawn,’ qal John, filwaqt li newwel siġġu lin-nannu. Imbagħad John kompla qal li wara li l-pittura nqatgħet minn mal-frejm, it-tila kienet irrumblata u tpoġġiet fil-pajp li semmiet is-seftura. Skont John, il-pajp bit-tila rrumblata ġo fih intrabat ma’ xi spaga li tniżżlet miċ-ċumnija tal-fuklar, u wara ttellgħet għal fuq il-bejt.

‘Naturalment, il-pajp ma tħalliex jidher sakemm inġibed minn fuq il-bejt,’ qal Frans.

‘Plawsibbli,’ qal in-nannu. ‘Imma l-pittura kif tniżżlet minn fuq il-bejt?’

‘Ġo waħda mill-qsari,’ kien pront qal John. ‘Issa x’se jsir?’ staqsiet Doris.

‘Se terġa’ tkellem lis-Surġent Fred?’ staqsa Frans lin-nannu.

‘Aħjar le… naħseb aħjar ikun jaf it-Tabib Corelli b’din l-ipoteżi, għax jista’ jagħti l-każ li qed nimmaġinaw ħafna affarijiet,’ kompla qal in-nannu.

Wara ħin jaħseb, Toni qal li kien se jgħaddi din l-informazzjoni lit-Tabib Corelli, li kellu jiddeċiedi x’kellu jsir, u hekk sar.

Paġna 14

$null$

It-tabib aċċetta b’sodisfazzjon l-informazzjoni li tah Toni u talab parir kif kellu jaġixxi, għax jekk jirriżulta li l-pittura kienet għand Mario, it-tabib ma riedx li l-Pulizija ssir taf b’dan.

‘Jiena nemmen li l-pittura għadha moħbija f’waħda mill-qsari li semmejtlek,’ qal Toni lit-tabib.

‘Mela nsib mezz biex immur għandu ma’ marti u nfittex bla ma ngħidlu,’ qal it-tabib.

Aktar tard it-tabib qal lil martu li l-għada xtaq imur sa San Pawl il-Baħar u kif ikunu hemm ried ikellem lil Mario. Għalhekk talabha ċċempillu biex ikun id-dar għal xi l-għaxra ta’ filgħodu. Sadattant it-tabib lesta biċċa virga li kellu ħsieb li jdaħħal fil-ħamrija, b’mod li ħadd ma jinduna li kien qed ifittex xi ħaġa fil-ħamrija. Il-qsari kienu fit-terrazzin fuq in-naħa ta’ wara tal-appartament, u meta Mario mar iġib xi xorb mill-kċina, it-tabib mar fit-terrazzin. Hemm daħħal il-virga fl-ewwel qasrija, imma ma ħass xejn. Imbagħad daħħal il-virga fit-tieni qasrija u ħass xi ħaġa. L-istess ġara meta l-virga daħlet f’parti oħra tal-qasrija. Konvint li kien hemm xi ħaġa moħbija, it-tabib beda jħaffer fil-qasrija u hemm sab il-pajp, miksi kollu tejp.

Paġna 15

$null$

It-tabib mar ippreparat, infatti ħa basket miegħu, u wara li poġġa l-pajp fih, mar ħdejn martu u, bit-telefown ċellulari f’idu qal lil Mario li l-pulizija riduh urġenti. Lura d-dar, it-tabib neħħa t-tejp minn mal-pajp u minnu ħareġ il-pittura.

‘Il-pittura nsterqet mill-għażiż neputi tiegħek,’ qal it-tabib lil martu.

‘Kif jista’ jkun?’ wieġbet il-mara.

‘Hawn hi t-tila,’ qal it-tabib.

Sadattant Mario kien intebaħ x’kien ġara u beda jħejji biex jitlaq lura lejn Napli, imma t-tabib kien serraħlu rasu li ma kien se jgħid xejn lill-Pulizija. Madankollu t-tabib qallu li ma riedx jarah aktar fil-villa. Fuq parir ta’ Toni, il-Pulizija kienet infurmata li xi ħadd kien ħalla l-pittura f’kaxxa wara l-bieb tal-villa, u għalhekk il-każ ma kompliex jiġi investigat.

Dakinhar tas-sejba tal-pittura, it-tabib kien ċempel lil Toni u qallu x’kien ġara. Aktar tard Toni kien ikkumpensat, imma aċċetta biss flus biex jixtri tliet kompjuters għan-neputijiet. Għal darba oħra John, Frans u Doris serrħu ras in-nannu li ħadd ma kien se jsir jaf mnejn ġew il-flus, u n-nannu qal li aħjar iħallu ż-żmien tal-Milied biex jinxtraw il-kompjuters il-ġodda.

Paġna 16

Tmiem