Ir-Raħal tan-Nani 13: Deffusu u l-Għasel

Deffusu kien qiegħed idur ’l hemm u ’l hawn, jara fejn ħa jiddeffes jew forsi jisma’ xi ħaġa ġdida ħalli joqgħod ixandarha ma’ kulħadd! Meta kien għaddej minn quddiem Paċpaċa semagħha titkellem ma’ xi ħadd u ġietu l-kurżità jara ma’ min kienet qed titkellem. Kien jaf li jekk xi ħadd kellu jkun jaf b’dak li kien qed jiġri, dan seta’ jsir jafu mingħand Paċpaċa għax kien il-gost tagħha tgħid fuq dak u fuq l-ieħor!

Resaq qrib il-bieb u qagħad jissemma’. Paċpaċa kienet qed tgħid lil Pruna li Ftiru l-furnar kien qed jiftaħar kemm se jirnexxilu jiġbor għasel din is-sena. Pruna qabżet qaltilha, “Minn fejn se jġib dan l-għasel kollu? Jaqaw sab xi xehda tan-naħal ġdida?”

“Hekk naħseb, avolja ma jridx jgħid,” qaltilha Paċpaċa.

“Mmm, mela Ftiru rnexxielu jsib xehda tal-għasel ġdida!” qal f’qalbu Deffusu. “Taf x’nagħmel? Issa noqgħod għassa ħalli nara fejn imur, u mmur warajh. Xejn xejn, naqta’ l-kurżità!”

Dik il-ġurnata, lil Ftiru ma telqux minuta minn taħt għajnejh! Qagħadlu għassa jarah dieħel u ħiereġ mill-forn fejn kien jaħmi l-ħobż u l-ftajjar. X’riħa tfuħ ta’ ħobż frisk! Taqsamlek qalbek! U dawk il-ftajjar ma kont issib imkien tajbin daqshom! Kien jagħmilhom bil-basal, patata mqattgħa rqiqa roti roti, tadam, inċova, xi ftit ħabaq u żejt taż-żebbuġa. U għidli x’int tiekol!

Kien qed jitħajjar jidħol jitolbu waħda u fl-istess ħin jara jeħodlux minn moħħu fejn kienet ix-xehda tal-għasel!

Daħal il-forn u ra lil Ftiru għaddej jagħġen l-għaġina bil-ħmira għall-ħobż. Wara li tkun lesta kien iħalliha toqgħod għas-sħana ħalli l-ħmira tilħaq tikber u tagħmel il-ħobż tajjeb kollu toqob u ħafif fuq l-istonku. Deffusu mar jara liema hi l-ikbar ftira bl-iktar mili fiha!

Malli ra li Ftiru waqaf milli kien qed jagħmel, Deffusu qallu, “Xi ġmiel ta’ ftajjar għandek! Nista’ nieħu waħda?”

“Iva, mela!” wieġbu Ftiru.

Deffusu mar ġab dik il-ftira l-kbira u kompla jgħidlu, “Bilħaqq, l-għasel kważi spiċċali, nittama li se jkollok xi żewġ vażetti għalija din is-sena. Tinsiex terfagħhomli!”

“Din is-sena se jkolli ħafna għasel. Nerfagħlek, serraħ rasek.”

“Jaqaw għamlu ħafna għasel in-naħal tiegħek?”

“Le, mhux in-naħal li għandi imma sibt xehda ġdida u kbira mhux ħażin ukoll!”

“Tajjeb, taħt is-sies jew?”

“Iva, xi mkien ’l hemm, imma mhux ħa ngħidlek fejn, ta! Li ma tmurx tgerrixhom u nibqa’ bla għasel.”

“U ma tarax! Insomma, mela ħa nħallik għax se tiksaħli l-ftira.”

Telaq ’il barra, ħareġ mingħand tal-forn u qagħad fuq ċint tas-sejjieħ baxx jiekol il-ftira u jifli s-sies ħalli jara fejn setgħet kienet ix-xehda tan-naħal. Dam jgħarrex ’l hemm u ’l hawn meta f’daqqa waħda ġieh ħsieb f’moħħu fejn setgħet tkun.

Telaq jgħaġġel għat-telgħa u beda riesaq dejjem aktar lejn taħt is-sies.

Għadda minn ħdejn ġiebja mimlija ilma u nixxiegħa ħierġa għal ġo fiha minn ġol-blat tal-Għar il-Kbir. Baqa’ tiela’ ftit ieħor u, meta wasal eżatt taħt is-sies, ra qisha toqba fis-sies. Ma kienx mar żmerċ għax ix-xehda tan-naħal hemm kienet. U kemm kienet kbira! Mhux ta’ b’xejn kien ferħan Ftiru li se jkollu ħafna għasel!

“Tgħid nersaq ftit ieħor ħalli naraha sew? Ma jidhrux naħal! U billi nittawwal ftit, jekk ma nagħmilx storbju, mhux se ngerrixhom!”

Beda riesaq inkiss inkiss u kien kważi se jmiss magħha meta tfixkel f’ġebla u kien se jeħodha għal wiċċu. Biex jipprova ma jaqax, idejh ħarġu quddiemu u pprova jiggranfa ma’ xi ħaġa. U x’sab quddiemu? Ix-xehda tan-naħal! Idejh ħabtu bis-sabta magħha u kif ipprova jqum dritt ċaqlaqha minn postha! F’daqqa waħda minn ġox-xehda beda jinstema’ żanżin kbir.

Malli sema’ dak il-ħoss, Deffusu twerwer u ħarab jiġri ’l isfel. Imma n-naħal beda ħiereġ qisu xmara sewda għal warajh. Laħqu l-ewwel ftit naħal u beda jniggżu rrabjat. Deffusu beda jaqbeż u jwaħwaħ bl-uġigħ, imma baqa’ jiġri.

Inzerta ra l-ġiebja bl-ilma u qabeż fiha bil-ħwejjeġ u ż-żarbun b’kollox! Għaddas rasu taħt l-ilma ħalli ma jkomplux jattakkawh. Qagħad mgħaddas taħt l-ilma, kultant joħroġ ħalqu biex jieħu n-nifs sakemm is-sħaba sewda ta’ naħal irrabjat iżżanżan fuq rasu telqet ’l hemm. Meta kien ċert li telqu, ħareġ mill-ġiebja.

Illum kien seta’ jgħoddha b’waħda! Li ma kienx għall-ġiebja, in-naħal żgur kien joqtlu bit-tingiż! Imissu jeħodha b’tagħlima u ma jħallix il-kurżità tegħlbu darb’oħra. Min jaf Ftiru kemm kien se jirrabja jekk ma jsibx għasel!