Il-Praspar ta' Kalċidon 1: Kalċ Jieħu Banju

Darba fost l-oħrajn, Kalċidon, li kien kemxejn għażżien u li qajla kien iħabbel rasu biex iżomm ruħu nadif, ħassu xi ftit ma jiflaħx. Kellu rasu tuġgħu u beda jħoss għeja kbira. Beda jgħid x’qed iħoss lil kull min kien jiltaqa’ miegħu, u kien hemm min tah parir biex imur għand tabib.

Kalċ sema’ minn dawn in-nies u mar il-berġa (biex ma jħallasx flus) biex jinvistah it-tabib tar-raħal. Wara xi nofs siegħa jistenna fil-kju kien imissu hu, daħal ħdejn it-tabib u beda jispjegalu għalfejn kien mar għandu. It-Tabib Borg, raġel mill-aħjar, invistah sewwa u malajr induna x’kien il-kaġun ta’ dak li kien qed iħoss Kalċ. Minbarra li kellu bżonn jieħu xi ftit sustanzi, għax Kalċ kien jiekol biss ħobż u ġobon, hu kellu bżonn li jżomm ruħu nadif u jilbes ħwejjeġ nodfa.

Wara li tah kaxxa vitamini, it-tabib qallu, “Ismagħni, ħabib tiegħi… se ntik parir biex tfittex tagħmel xi ħaġa llum qabel għada. U qis li tobdini.”

“Għidli, għidli, Dott… għal saħħti nagħmel li hemm bżonn,” beda jlaqlaq Kalċidon.

“Mela… l-ewwel ħaġa li rridek tagħmel hi li tieħu banju, u żgur li tħossok ħafna aħjar. Barra minn hekk jeħtieġ li tilbes ħwejjeġ indaf għax dawk li għandek fuqek huma pjuttost maħmuġin.”

“Fhimtek, fhimtek, Dott. Illum stess nieħu wieħed. Grazzi ta’ kollox, Sinjur… u għal ruħ il-mejtin tiegħek.”

Kalċ telaq ’il barra kutu kutu mingħajr ma kien għadu rranġa ħwejġu sew wara li nvistah it-tabib. X’kien qallu jagħmel it-Tabib Borg? Jieħu banju, hux hekk? Mela hekk kellu jagħmel. U qabad miexi ’l isfel lejn id-dar u ġibed għan-naħa ta’ wara l-għassa tal-pulizija, fejn kien hemm ħanut tal-fajjenza ta’ waħda mara xiħa jisimha Marinton. Din kienet tiftaħ xi s-sebgħa ta’ filgħodu u ma tagħlaqx qabel is-sebgħa ta’ filgħaxija. Kalċ kien diġà fassal f’moħħu x’kellu jagħmel, u malli qorob lejn il-ħanut ta’ Marinton, għorok idejh u beda jħares fiss lejn wieħed mill-banjijiet taċ-ċeramika, kbir daqs ħawt, li kien hemm imdendel mal-grampuni fil-ħajt ħdejn il-ħanut.

‘Dak hu,’ qal f’qalbu Kalċ, u daħal ġewwa jgħajjat lil Marinton, li dak il-ħin kienet fuq in-naħa ta’ ġewwa tal-ħanut.

“Ġejja,” wieġbet ix-xwejħa, u Kalċ waqaf jistennieha bil-banju l-kbir f’idejh.

“X’għandek bżonn?” staqsietu kemxejn mistagħġba Marinton hekk kif rat lil Kalċ bil-banju f’idu u donnu kien diġà tħajjar li jitlaq bih.

“Ara, Marinton… għadu kif bagħatni t-Tabib Borg tal-berġa u talabni neħodlu banju. Naħseb li dan tajjeb ħafna. Inti għalik kollox sew, hux?”

“Tak flus, Kalċ?” riedet taf ix-xwejħa minħabba li ratha kemxejn stramba din li t-Tabib Borg jinqeda b’Kalċidon għal ħaġa bħal dik. Is-soltu dejjem lil Kelina s-seftura kien jibgħat meta kien ikollu bżonn jixtri xi ħaġa.

“Ma tanix, Marinton, imma m’iniex nigdeb, tafx. Tista’ tistaqsi lilu jekk trid. Ma naħsibx li t-tabib se jasal biex ma jħallsekx.”

Imma x-xwejħa bdiet titħasseb ftit u bdiet taħsibha dwar x’kellha tagħmel. Kalċ ħabat se jitlagħlu u kien se jitlef sabru. “X’nagħmel, Marinton?” staqsieha b’ton nervuż, “Nieħdu jew ma niħdux?”

“Ħeqq… la bagħtek it-Tabib Borg, ħudu. Issa nkellem lis-seftura tiegħu għax spiss tgħaddi minn hawn, u għandu mnejn daqt jibgħatha bil-flus ukoll.”

Kalċidon ma tilifx iktar żmien u ħareġ bilġri mill-ħanut ta’ Marinton, waqt li rħielha jlebbet ’l isfel lejn id-dar bil-banju kbir fuq spalltu. Beża’ li x-xwejħa jerġa’ jibdielha u toħroġ issejjaħlu lura.

Malli daħal id-dar sab lil oħtu x-xebba ma’ wiċċu, u waqt li newlilha l-banju f’idejha qalilha, “Mort għand it-tabib tal-berġa għax ħassejtni ma niflaħx. Tani dawn il-pilloli u tani wkoll dan il-banju biex inti tkun tista’ taħsilli ħwejġi fih, għax rahom maħmuġin.”

Oħtu emmnitu għax mhux l-ewwel darba li dak it-twajjeb tabib bagħtilha xi ħaġa li kellha bżonn. Ġieli anke xi flus newlilha minn taħt billi kien jaf kemm hi u ħuha kienu fqar u fil-bżonn. U biex tgħaxxaqha dak iż-żmien kellha bżonn banju għax li kellha kien ittaqqab.

Għaddew xi ġimagħtejn u Marinton baqgħet tistenna li tiġi Kelina, is-seftura tat-Tabib Borg, biex tħallasha tal-banju li kien ħa Kalċ. It-Tabib kien għadda ħafna drabi minn quddiem il-ħanut, dejjem sellmilha bil-qalb imma qatt ma waqaf ikellimha fuq l-affari tal-banju. Lil Kelina ratha kemm-il darba l-knisja għall-quddies, imma lanqas din qatt ma resqet tkellimha dwar il-banju. X’tagħmel? Marinton ħasbitha għal darba, darbtejn u fl-aħħar qatgħetha li tagħmel l-ewwel pass hi biex tikseb flusha.

Għodwa waħda, wara l-quddiesa tas-sitta u nofs, stenniet lil Kelina toħroġ, għajtitilha u kellmitha bil-ħlewwa kollha, “Skużani, Kelina, li waqqaftek, imma xi tliet ġimgħat ilu t-Tabib Borg bagħat lil Kalċidon il-ħanut tiegħi biex jixtrilu banju u baqa’ ma ħallasnix. Kalċ qalli li kellu jiġi jħallasni t-Tabib. Taf xi ħaġa fuq din il-biċċa? Jista’ jkun li nesa. Ara, jekk jogħġbok, tfakkrux naqra int, Kelina.”

Is-seftura bilkemm qisha riedet temmen dak li semgħet, għax sa fejn kienet taf hi fid-dar tat-Tabib Borg ma kien daħal l-ebda banju. Bżonn ta’ banjijiet ma kellhomx, u fuq kollox, it-Tabib ma kienx se jinqeda b’Kalċ għal ħaġa bħal dik. Il-qadi tat-Tabib dejjem hi ħadet ħsiebu. Kelina wiegħdet lil Marinton li tgħid b’din il-biċċa lit-Tabib mill-iktar fis, ħalli tara jafx xi ħaġa. Qaltilha wkoll li malli jkollha xi risposta tkellimha mill-ewwel.

Meta Kelina qalet lit-Tabib Borg l-istorja kollha, dan baqa’ miblugħ iħares lejha. Beda jrodd is-slaleb u fl-istess ħin jitbissem, għalkemm beda jinkwieta xi ftit.

“Jien bgħatt lil Kalċ jixtri banju mingħand Marinton tal-fajjenza? Dawn bċejjeċ, ukoll! U lil Kalċ fejn rajtu jien?”

U rħielha jaħseb u jhewden ħalli jara jiftakarx x’kienet sewwa din il-praspura.

Sa fl-aħħar iddeċieda li jmur sad-dar ta’ Kalċidon ħalli jara eżatt x’ġara. Ħaseb li jekk Kalċ kien veru ħa l-banju li semmiet Marinton, ma kellux fejn imur bih jekk mhux id-dar tiegħu. Meta wasal għand Kalċidon dan kien qed jiekol biċċa ħobż bil-kunserva.

“Lilek xtaqt inkellem, Sur galantom,” qallu xi ftit bil-herra.

“Għidli, Sinjur,” wieġbu dak bil-kalma kollha, “fiex nista’ naqdik?”

“Dan kif mort tixtri mingħand Marinton tal-fajjenza u għedt li bgħattek jien? Jien xi darba bgħattek taqdini għandha? U għedtilha wkoll li kelli mmur jien stess iktar tard biex inħallasha. Tista’ tgħidli ftit x’ħawwadt u paspart, Kalċidon?”

Kalċ baqa’ jħares lejn it-Tabib u wara ftit beda jipprova jfakkru x’kien qallu dakinhar li mar għandu l-berġa biex jinvistah għax ma kienx qed iħossu f’sikktu wisq.

“Ara, Sinjur… ipprova ftakar ftit x’kont għedtli dakinhar. Għedtli li kelli bżonn nieħu banju u għedtli biex immur nieħu wieħed mill-aktar fis. Veru jew le? U jien smajt minnek. Mort għand Marinton u għedtilha li bgħattni nieħu banju. U tatni wieħed u jien ftehemt magħha li int kellek tmur tħallasha tiegħu. Dak kollox. Issa jekk…” u waqaf għax ma kienx jaf x’se jaqbad jgħidlu iżjed.

It-Tabib Borg ħass demmu tiela’ għal rasu, imma dlonk fehem li ma’ bniedem bħal Kalċidon ma kienx se jieħu palju. Inkedd bis-sħiħ talli Kalċ kien ħarġu ta’ mażetta man-nies. Xtaq kieku b’xi mod ipattihielu, imma hu ma kienx bniedem ta’ din ix-xorta. Imma fuq kollox, għalkemm it-Tabib kien sar jaf kemm dan l-imbierek Kalċ kien iħobb jagħmel praspar, ma riedx li jġibu fi lsien in-nies meta dawn isiru jafu bid-daħka li kien daħak bih. In-nies tar-raħal żgur kienu jogħxew jirrakkuntaw din l-istorja lil xulxin. Għalhekk ħaseb li kien jaqbillu jsewwi l-ħsara mingħajr ma jagħti wisq fil-għajn. Iddeċieda li jħalli l-biċċa tmut fuq ommha.

Sejjaħ lil oħt Kalċidon u qalilha, “Ara x’nagħmlu… jien lil ħuk se naħfirlu. Int, issa, qis li ma ssemmi xejn man-nies. Mur għand Marinton u ħallasha… hawn għandek il-flus. Għidilha li l-banju jien xtrajtu għalik biex inħallsek ta’ pjaċir li għamiltli. Għidilha wkoll tiskużani għax kien ħariġli minn rasi li kelli nħallasha. U hekk neħilsuha malajr kemm jista’ jkun. Anzi, itlaq kollox minn idejk u mur ħallasha issa stess. Ftehemna?”

Imbagħad it-Tabib Borg sellmilhom u telaq ’il barra bil-għaġla. Ma nesiex imma jwissihom mill-ġdid, lit-tnejn li huma, biex ma jitkellmu ma’ ħadd fuq din il-biċċa, bħallikieku ma kien ġara xejn. Kalċidon kompla jiekol il-ħobż bil-kunserva. Oħtu rrabjat għal dak li għamel imma l-banju baqa’ għandha u damet tinqeda bih għal żmien twil. Kalċ, m’hemmx għalfejn ngħidu, il-banju li kellu bżonn ma ħadux u baqa’ bil-ħmieġ u t-tidlik. L-uġigħ ta’ ras u t-telqa ma damux ma għaddewlu, u għalkemm reġa’ ġie f’sikktu, xorta waħda baqa’ għażżien bħalma dejjem kien. Tafu x’jgħid il-Malti? ‘Min jitwieled tond ma jmutx kwadru!’